Czym właściwie są wady postawy?
Wada postawy występuje wtedy, gdy w kręgosłupie można stwierdzić zmiany kostne, które powstały na skutek nieprawidłowych obciążeń. Zdrowy kręgosłup, patrząc z boku, ma podwójny kształt litery S. Jeśli kształt ten nie jest (już) widoczny, mówimy o wadzie postawy.
Można tu rozróżnić plecy wklęsłe (hiperlordozę) oraz plecy okrągłe (hiperkifozę). W przypadku pleców wklęsłych odcinek lędźwiowy jest silnie wygięty do wewnątrz. W przypadku pleców okrągłych problem dotyczy kręgów piersiowych, a głowa i ramiona są silnie pochylone do przodu. Istnieje również połączenie obu tych wad, nazywane plecami wklęsło-okrągłymi. Inną znaną nieprawidłową postawą jest skolioza, w której kręgosłup jest wygięty w bok.
Jak powstają wady postawy?
Jeśli przyczyną nie jest choroba wrodzona, można ogólnie stwierdzić, że powtarzające się lub długotrwałe jednostronne obciążenia wyprowadzają kręgosłup i otaczające go mięśnie z równowagi. Te ciągłe podrażnienia prowadzą do przyjmowania pozycji wymuszonych, skurczów, a w dłuższej perspektywie do wad postawy, ponieważ w jednym miejscu tworzą się partie mięśniowe, a w innym mięśnie zanikają. W ten sposób osłabienie postawy przekształca się w wadę postawy, którą można rozpoznać po zmianach kostnych w kręgosłupie.
Te jednostronne obciążenia towarzyszą nam przez cały dzień. Zaczyna się od źle dobranej materaca. Nieodpowiednie obuwie ze złymi wkładkami może prowadzić do nieprawidłowych postaw i wywoływać wady postawy. Chodząc do szkoły, nosimy zbyt ciężkie torby na biodrach. A pracując, często robimy to w pozycji siedzącej na krzesłach biurowych, które nie są do nas dopasowane. Podczas pracy fizycznej może zdarzyć się, że dźwigamy zbyt ciężkie ładunki. Również nadwaga może prowadzić do osłabienia postawy, a później do wad postawy i oczywiście bólów pleców.
Jeśli młodzież ma plecy okrągłe, może to być choroba Scheuermanna. Jest to częste zaburzenie wzrostu kręgosłupa, w którym przednia krawędź trzonów kręgów rośnie szybciej niż tylna, co powoduje krzywienie się kręgosłupa.
Jak można unikać wad postawy?
Jak można unikać wad postawy? Wad postawy rzeczywiście można unikać, a jeśli już wystąpiły – starać się je niwelować. Ponieważ jedną z głównych przyczyn wad postawy jest zbyt częste i zbyt długie siedzenie, należy starać się siedzieć jak najmniej. A jeśli nie jest to możliwe, ponieważ pracujemy w biurze przy biurku, podczas siedzenia należy dbać o wyprostowaną sylwetkę. Pomocne mogą tu być ergonomiczne krzesła biurowe. Swopper, 3Dee czy też aktywny stołek do stania Muvman firmy Aeris wspierają i wymuszają ruchome, aktywne siedzenie – a przy okazji trenują mięśnie brzucha i pleców, co może zapobiegać wadom postawy.
Dzieci w wieku szkolnym powinny nosić plecaki na plecach zamiast toreb na biodrach. Materac należy regularnie sprawdzać, podobnie jak obuwie! A w przypadku dużej ilości pracy fizycznej z ciężkimi ładunkami należy zadbać o ćwiczenia kompensacyjne – lub po prostu o odpowiednie przygotowanie w postaci ćwiczeń rozciągających.
